अब भने अनलाइन प्रणालीमा मोक ट्रेडिङ गर्ने भयो बेला, तपाईले युजर लिनु भयो ?

Sep 06, 2018 Merolagani

बेला बेला अनलाइनको बढी चर्चा भएर आजित भएका लगानीकर्तालाई नेपाल स्टक एक्स्चेञ्जले अब भने मोक ट्रेडिङ गराउने भएको छ । यस अघि सिमित लगानीकर्ता तथा सेयर दलालहरुलाई राखेर मोक ट्रेडिङ गराएको नेप्सेले अब भने आम लगानीकर्तालाई मोक ट्रेडिङ गराएर अनलाइनमा अभ्यस्त बनाउन खोजेको हो ।

धेरे लगानीकर्ताको प्रतिक्षाको विषय बने पनि ताकिएको समयमा सेवा सुरु नहुँदा अनलाइन आलोचित बनिरहेको छ । यस्तो अवस्थाका बिचमा नेप्सेले अनलाइनको परीक्षणलाई अन्तिम अवस्थामा पुर्याएको हो । परीक्षणको काम केही दिनमा पुरा गरेर आम लगानीकर्तालाई मोक ट्रेडिङमा सहभागि गराउने योजना नेप्सेले बनाएको छ । केही समय मोक ट्रेडिङ गराए पछि लगानीकर्ताले अनलाइनबाट सेयर कारोबार गर्न सक्ने गरी काम अघि बढ्ने नेप्सेले जनाएको छ ।

नेप्सेका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत चन्द्रसिंह साउदका अनुसार केही दिनमा नेप्से सञ्चालक समितिका पदाधिकारी तथा सञ्चारकर्मीलाई पनि मोक ट्रेडिङको तालिम दिइने छ ।

नेप्सेले साउन १ गतेदेखि नै अनलाइन कारोबार प्रणालीको पूर्ण परीक्षण गर्ने बताउँदै आएको थियो । प्राविधिक विषय भएका कारण निर्धारित समयमा तयारी पुरा नहुँदा आम लगानीकर्ता अनलाइन कारोबार प्रणालीप्रति आशावादी हुन सकिरहेका थिएनन् । वाईको डेभलपर प्रालिले निमार्ण गरेको अनलाइन प्रणाली निर्धारित १८ महिनामा नेप्सेलाई हस्तान्तरण गरे पनि विविध प्रविधिक पक्ष सुधारको क्रम चलिरहेकाले तोकिएको समयमा अनलाइन सुरु भएको थिएन ।

अब भने लगानीकर्ता अनलाइन कारोबार प्रणाली सुरु हुनेमा आवादी बन्न सक्छन् । प्रणाली संचालनमा आएपछि लगानीकर्ताहरुले घरमै बसेर आफ्नो मोबाइल वा कम्प्युटरबाट नै सेयरको कारोबार गर्न सक्छन् । यसका लागि लगानीकर्ताले आफ्नो सेयर दलालकोमा गएर अनलाइनको युजर तथा फसवर्ड लिनु पर्ने हुन्छ ।

अनलाइन कारोबारका लागि यूजर र पासवर्ड कसरी लिने ?

प्रत्येक सेयर दलालहहरुलाई अलग अलग आईपी ठेगाना उपलब्ध गराइएको हुन्छ । तपाईको ब्रोकरको आईपि ठेगाना पत्ता लगाएर यस अघि सेयर दलालकोबाट पाएको क्लाइण्ट आईडिका आधारमा अनलाइनको युजर माग गर्न सकिन्छ । तर तपाईको ब्रोकरकोमा केवाईसी तथा इमेल ठेगान अद्यावधिक भएको हुनु पर्छ ।

इमेल ठेगाना ब्रोकरकोमा प्रविष्ट नभएको अवस्थामा भने तपाई ब्रोकरकोमा एक पटक पुग्नै पर्ने हुन्छ । यहाँ हामीलाई उपलब्ध भएको २५ सेयर दलालको आईपी ठेगाना उपलब्ध गराइएको छ । यहाँ क्लिग गरेर सूची हेर्नका साथै आईपि कपि गरेर ब्राउजरमा पेष्ट गरी सम्बन्धित ब्रोकरको अनलाइन प्रणालीमा पुग्न सकिन्छ । 

उता केन्द्रिय निक्षेप प्रणालीले पनि अनलाइन कारोबार प्रणालीलाई सघाउने गरी इडिआइएसको काम अन्तिम चरणमा पुर्याएको छ । यसले सेयर बेचे पछि कागजी डिआईएस बुझउनु पर्ने बाध्यताको अन्त्य हुनेछ । 

...[भदौ महिनाभित्रै ई-डिआईएस सेवा सुरु हुने]...

अनलाइनमा कसरी हुन्छ सेयर कारोबार ?

सबै भन्दा पहिले लगानीकर्ताले ब्रोकर कम्पनीमा आधिकारीक परिचय पत्र सहित उपस्थित भएर युजर नेम र पासवर्ड लागि सम्पर्क गर्नु पर्दछ । त्यसपछि लगानीकर्ताहरुको डाटा ब्रोकरले इन्ट्रि गर्दछ । ब्रोकरले दिएको युजर नेम र पासवर्ड स्वीकृत भएपछि नेप्सेले युनिक क्लाइन्ट कोड प्रदान गर्दछ । त्यो युनिक क्लाइट कोड फेरी ब्रोकर कम्पनिलाई दिनु पर्दछ । यो प्रकृया एक पटक मात्र गर्नु पर्ने हुन्छ ।

ब्रोकरले लगानीकर्ताको अवस्था हेरेर कति सम्मको कारोबार गर्न दिने भन्ने सीमा निर्धारण गर्दछ । उल्लेखित प्रकृया पुरा भए पछि लगानीकर्ताको खातालाई डिलरसँग लिङ्क एक्टिभेसन गराइन्छ । डिलर अहिलेको नयाँ कन्सेप्ट हो । हरेक लगानीकर्तालाई डिलरसंग लिङ्क गराएर अघि बढाए पछि लगानीकर्ता अनलाइन प्रणालीबाट सेयर कारोबार गर्न सक्षम हुन्छन् ।

...[अनलाइन कारोबार : सेयर किन्नुस् - पैसा घट्छ सेयर बढ्छ , बेच्नुस् -सेयर घट्छ पैसा बढ्छ]...

अनलाइन प्रविधिमा नेस्से इन्डेक्स, न्युज, टे«डिङ्ग अपडेट लगायत मार्केट अपडेट पनि हेर्न सकिने वाईको प्रालिले जनाएको छ । यस्तै अर्डर गर्नुभन्दा पहिले रिक्स मापन हुने पनि बताइएको छ ।

अनलाईन कारोबार गर्दा पारदर्शिताका साथै समयको बचत हुने भएकोले लगानीकर्ताहरु उत्साहित भएका हुन । तर अनलाइन प्रविधिमा समस्या आउने वित्तिकै तत्काल समधान हुने प्रविधि हुनुपर्ने र खरिदबिक्रीमा सिमा राख्न नहुने उनीहरुको भनाई छ । साथै अनलाइनमा कारोबारको सीमा पनि राख्न नहुनेमा उनीहरुले जोड दिँदै आएका छन् ।

comments powered by Disqus

माथिल्लो तामाकोशीको शेयर: आईपिओ भर्नेले जिते कि दोस्रो बजारका कारोबारीले ?

Jan 23, 2019

ठूलो संख्यामा सर्वसाधारणमा शेयर निष्काशन गरेको माथिल्लो तामाकोशी जलविद्युत आयोजना (UPPER) को शेयरमा आईपिओ भरेका धेरै लगानीकर्ता अहिले अलमलमा परेका छन्। दोस्रो बजारका कारोबारीहरुको नियन्त्रणमा केहि दिन कम्पनीको शेयर कारोबार हुँदा आईपिओका आवेदक भने अलमलमा परेका हुन् ।