जोन टोफिघी(सीएनएन)
इरान युद्धले वित्तीय बजारमा तरङ्ग ल्याइरहेको बेला अमेरिकी स्टक र बन्डहरू घटे, तेलको मूल्य बढ्यो र सुनको लागि यो हप्ता चार दशककै सबैभन्दा खराब रह्यो।

ब्याजदरप्रति बढी संवेदनशील साना कम्पनीहरूको सूचकाङ्क 'रसेल २ हजार', शुक्रवार २.२६ प्रतिशतले घट्यो र जनवरीको शिखरबाट १०.३ प्रतिशतले तल झरेर 'करेक्सन' क्षेत्रमा बन्द भयो। "करेक्सन" वाल स्ट्रिटको त्यो प्राविधिक शब्द हो। जब कुनै स्टक वा सूचकाङ्क यसको पछिल्लो उच्चतम बिन्दु (शिखर) बाट १० प्रतिशत वा सोभन्दा बढी तल झर्छ। डाउ ४४४ अंकले घट्यो, अर्थात् ०.९६ प्रतिशत। एस एण्ड पी ५०० १.५१ प्रतिशतले घट्यो, र प्रविधि क्षेत्रको 'नास्ड्याक' २.०१ प्रतिशतले घट्यो। वाल स्ट्रिटको डर मापक सूचकाङ्क, 'भी आई एक्स', ११ प्रतिशतले बढ्यो।

कारोबारको क्रममा नास्ड्याकले केही घाटा कम गर्नुअघि 'करेक्सन' क्षेत्रमा झरेको थियो। नास्ड्याक अक्टोबरको अन्त्यमा यसको शिखरबाट ९.६५ प्रतिशतले तल झरेको छ। जसले सूचकाङ्कलाई सुधारको संघारमा पुर्‍याएको छ। डाउ फेब्रुअरी १० को यसको शिखरबाट लगभग ९.२ प्रतिशतले तल झरेको छ, र एस एण्ड पी ५०० जनवरीको अन्त्यको शिखरबाट ६.७७ प्रतिशतले तल झरेको छ। शुक्रवार एस एण्ड पी र नास्ड्याक दुवै सेप्टेम्बर पछिको सबैभन्दा कम स्तरमा बन्द भए, जसले छ महिनाको नाफा मेटाइदियो। डाउ अक्टोबर पछिको सबैभन्दा कम स्तरमा बन्द भयो।

इरानसँगको युद्धले ऊर्जाको मूल्य बढाइरहेको छ। जसले मुद्रास्फीति (इन्फ्लेसन) को बारेमा चिन्ता बढाइरहेको छ र विश्वभरका केन्द्रीय बैंकहरूको दृष्टिकोणलाई जटिल बनाउँदै छ। द्वन्द्वको अवधिको बारेमा अनिश्चितता र मुद्रास्फीतिसँग लड्न लामो समयसम्म उच्च ब्याजदर कायम रहने सम्भावनाले स्टकहरूको भविष्यलाई धमिलो पारिरहेको छ। लगानीकर्ताहरूले बन्ड बेचेर मुद्रास्फीतिको अपेक्षालाई पुनः मूल्याङ्कन गरेपछि शुक्रवार अमेरिकी ट्रेजरी प्रतिफल (यिल्ड) बढ्यो। घर कर्जाको दरलाई असर गर्ने १० वर्षे प्रतिफल ४.३९ प्रतिशतमा पुग्यो। जुन जुलाई पछिको उच्चतम स्तर हो। "लगानीकर्ताहरूले सुरुमा इरान युद्ध छोटो हुनेछ भन्ने सोचेका थिए," इन्टरएक्टिभ ब्रोकर्सका वरिष्ठ अर्थशास्त्री जोसे टोरेसले एक नोटमा भने। "तर सुरुङको अन्त्यमा कुनै प्रकाश नदेखिँदा र आक्रमणहरू तीव्र हुँदै जाँदा, वाल स्ट्रिटमा पीडा जारी छ, किनकि शेयर धनीहरू र स्थिर आय सम्पत्तिका मालिकहरू एकैसाथ मर्कामा परेका छन्।" स्टक र बन्डको बिक्री अमेरिकी बजारभन्दा बाहिर पनि फैलियो। बेलायतको १० वर्षे बन्ड प्रतिफल शुक्रवार ४.९ प्रतिशत भन्दा माथि बढ्यो र सन् २००८ पछिको उच्चतम स्तरमा पुग्यो। लन्डनको 'एफ टी एस ई १००' स्टक सूचकाङ्क १.४४ प्रतिशतले घट्यो। ट्रम्प प्रशासनले इरानमा अमेरिकी सेनाको सम्भावित तैनाथीको तयारी गरिरहेको रिपोर्ट 'सी बी एस'ले गरेपछि शुक्रवार दिउँसो अमेरिकी शेयर बजार अझ तल झरेको छ। उच्च बन्ड प्रतिफलले पनि लगानीकर्ताहरूलाई स्टकबाट टाढा लैजान सक्छ।

शुक्रवार सुनको मूल्य २ प्रतिशतले घट्यो। जसले गर्दा यसको साप्ताहिक घाटा १० प्रतिशत भन्दा बढी पुग्यो। यसले पहेँलो धातु (सुन) लाई सन् १९८३ पछिको सबैभन्दा खराब हप्ताको ट्र्याकमा राखेको छ।

शुक्रवार विश्वव्यापी तेल बेन्चमार्क 'ब्रेन्ट क्रुड'को मूल्य ३.२६ प्रतिशतले बढेर प्रति ब्यारेल ११२.१९ डलरमा स्थिर भयो। यो जुलाई २०२२ पछिको उच्चतम बन्द मूल्य हो। अमेरिकी कच्चा तेल २.२७ प्रतिशतले बढेर प्रति ब्यारेल ९८.३२ डलर पुगेको छ।

डाउ लगातार चार हप्तासम्म घट्यो। जुन तीन वर्षयताकै लगातार साप्ताहिक घाटाको सबैभन्दा लामो सिलसिला हो। एस एण्ड पी ५०० पनि लगातार चार हप्ता घट्यो। "शेयर बजार यो वर्षको लागि ऋणात्मक क्षेत्रमा छ, र यस हप्ता सन् २०२६ को नयाँ न्यूनतम बिन्दु बनाएको छ। यसले बजारले अझै पनि आफ्नो तल्लो स्तर फेला नपारेको र मध्य पूर्व द्वन्द्व तथा तेलको मूल्यको प्रभाव अझै बाँकी रहेको सङ्केत गर्दछ," केरुक्स फाइनान्सियलका प्रमुख लगानी अधिकृत डेभिड लाउटले भने।