टक्सार पिखुवा खोला हाइड्रोपावरले बैशाख २३ गतेदेखि सर्वसाधारणका लागि आईपीओ निष्काशन गर्दैछ। कम्पनीले प्रतिकित्ता १०० रुपैयाँ अंकित मूल्यका २५ करोड १५ लाख ४५ हजार ५०० रुपैयाँबराबरको २५ लाख १५ हजार ४५५ कित्ता शेयर निष्काशन गर्न लागेको हो।

केयर रेटिङ्गस नेपालले यस कम्पनीको क्रेडिट रेटिङलाई केयर एनपी डबल बी प्लस मा यथावत राखेको छ। यसको अर्थ कम्पनीले आफ्नो ऋण र वित्तीय दायित्वहरू समयमै पूरा गर्न सक्ने क्षमतामा मध्यम स्तरको जोखिम रहेको छ।

केयर रेटिङ्गसले निम्न कुराहरुलाई कम्पनीका सबल पक्षका रुपमा उल्लेख गरेको छः

अनुभवी सञ्चालक समितिः कम्पनीको नेतृत्व अजय बल्लभ पन्तले गरिरहेका छन्। सञ्चालक समितिमा पञ्चवीर सिंह तुलाधर जस्ता ६ दशक लामो अनुभव भएका व्यक्तित्व छन्, जसले यसअघि युनाइटेड मोदी र सिंगटी हाइड्रो जस्ता ठूला आयोजनाहरू सफलतापूर्वक सञ्चालन गरिसकेका छन्।

बिजुली उत्पादन र आम्दानीमा सुधारः कम्पनीको आम्दानी आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा १८ करोड ५० लाख रुपैयाँ रहेकोमा गत आर्थिक वर्ष बढेर २१ करोड १० लाख रुपैयाँ पुगेको छ। त्यस्तै, कम्पनीको उत्पादन क्षमता ७० प्रतिशतबाट बढेर ७९ प्रतिशत पुगेको छ।

प्रसारण लाइनको समस्या समाधानः भोजपुर सबस्टेशनलाई कोशी कोरिडोरसँग जोडिएपछि बिजुली प्रवाह गर्ने बाटो छोटो भएको छ। यसले गर्दा प्रसारणका क्रममा हुने बिजुली चुहावट १६.६५ प्रतिशतबाट घटेर ८.८६ प्रतिशतमा झरेको छ, जसले सिधै नाफा बढाउन मद्दत गरेको छ।

आर्थिक अवस्थामा सुधारः कम्पनीको ब्याज तिर्न सक्ने क्षमता १.१७ बाट बढेर १.५९ पुगेको छ। चालू आर्थिक वर्षको पहिलो ६ महिनामा यो अझ बढेर २.६१ पुगेको छ।

बजार र मूल्यको सुनिश्चितताः कम्पनीले उत्पादन गरेको ८ मेगावाट बिजुली ३० वर्षसम्म नेपाल विद्युत प्राधिकरणले किन्ने ग्यारेन्टी छ। हिउँदमा प्रतियुनिट ८.४० र वर्षायाममा ४.८० रुपैयाँ पाउने गरी मूल्य तय गरिएको छ।

केयर रेटिङ्गसले निम्न कुराहरुलाई चुनौती तथा जोखिमका रुपमा उल्लेख गरेको छः

नदीको बहावमा निर्भरताः यो ‘रन–अफ–द–रिभर’ आयोजना भएकाले नदीमा पानीको बहाव बढी हुँदा (वैशाख–मंसिर) धेरै बिजुली उत्पादन हुन्छ भने हिउँदमा पानी घट्दा उत्पादन निकै कम हुन्छ।

ब्याजदरको उतारचढावः बैंकको ब्याजदर घटबढ हुँदा कम्पनीको खर्चमा प्रत्यक्ष असर पर्ने जोखिम रहन्छ।

प्राकृतिक प्रकोपः आयोजना पहाडी भेगमा रहेकाले बाढी र पहिरो जस्ता प्राकृतिक विपत्तिले भौतिक संरचनामा क्षति पुऱ्याउन सक्ने जोखिम सधैं रहन्छ।

भुक्तानीको समयः नेपाल विद्युत प्राधिकरणबाट समयमै भुक्तानी प्राप्त हुनु कम्पनीको नगद प्रवाहका लागि निकै महत्त्वपूर्ण मानिन्छ।

निष्कर्ष

टक्सार पिखुवा खोला हाइड्रोपावरले प्राविधिक चुहावट घटाएर र उत्पादन बढाएर आफ्नो वित्तीय अवस्थामा राम्रो सुधार गरेको छ। अनुभवी नेतृत्व र सरकारी प्राथमिकताका कारण कम्पनीको भविष्य सकारात्मक देखिन्छ, यद्यपि प्राकृतिक र ब्याजदर सम्बन्धी जोखिमहरूलाई ध्यान दिनु आवश्यक छ।