जुन महिनाको विशाल कारोबार
अगस्ट २२ मा सार्वजनिक गरिएको एक वित्तीय प्रतिवेदन अनुसार, राष्ट्रपति ट्रम्पले सन् २०२६ को जुन महिनामा मात्रै १,००० भन्दा बढी धितोपत्र कारोबार गरेका छन्। यी कारोबारहरूको कुल मूल्य ७ करोड ८१ लाख डलरदेखि २६ करोड ३१ लाख डलर (करिब १० अर्बदेखि ३५ अर्ब नेपाली रुपैयाँ) सम्म रहेको देखिएको छ। अमेरिकी नियम अनुसार राष्ट्रपति र वरिष्ठ अधिकारीहरूले आफ्नो लेनदेनको यकिन रकम खुलाउनु पर्दैन, बरु एउटा दायरा (Range) मात्र उल्लेख गरे पुग्ने भएकाले प्रतिवेदनमा न्यूनतम र अधिकतम रकम देखाइएको हो।
जुन महिनाको सबैभन्दा ठूलो सम्झौता जुन २२ मा भएको थियो। उक्त दिन ट्रम्पको खाताबाट 'भ्यानगार्ड ग्रुप' को एक्सचेन्ज-ट्रेडेड फण्ड (ETF) का ५० लाखदेखि २ करोड ५० लाख डलर मूल्यका शेयरहरू बिक्री गरिएका थिए।
कुन कुन कम्पनीमा भयो लगानी?
ट्रम्पको पोर्टफोलियोमा विश्वका ठूला कम्पनीहरूको शेयर चलायमान देखिएको छ। जुन १८ मा उनले बर्कशायर हाथवेको १० देखि ५० लाख डलरको शेयर किनेका थिए भने जुन २४ मा त्यसको केही हिस्सा बिक्री गरेका थिए। त्यस्तै, सामाजिक सञ्जाल जायन्ट 'मेटा' (Meta) को १० देखि ५० लाख डलरको शेयर जुन १८ मा बिक्री गरी महिनाको अन्त्यमा पुनः थोरै मात्रामा खरिद गरिएको पाइएको छ। यसबाहेक पलान्टिर, भिसा, मास्टरकार्ड, कोइनबेस र होम डिपो जस्ता कम्पनीहरूमा पनि उनको ठूलो लगानी देखिएको छ।
भूराजनीतिक घटना र बजारको संयोग
अध्ययनले ट्रम्पको शेयर कारोबार र अमेरिकाका महत्त्वपूर्ण राजनीतिक घटनाक्रमबिच रोचक सम्बन्ध देखाएको छ। उदाहरणका लागि, जुन १४ मा अमेरिका र इरानबिच ऐतिहासिक शान्ति सम्झौता भएको लगत्तै जुन २३ र २४ मा ट्रम्पको खाताबाट नयाँ शेयर खरिदहरू गरिएका थिए। सन् २०२५ मा पनि उनले २१,००० भन्दा बढी कारोबार गर्दै ६० करोड डलरदेखि १.८६ बिलियन डलरसम्मको वित्तीय सक्रियता देखाएका थिए।
आलोचना र ह्वाइट हाउसको प्रतिरक्षा
आलोचकहरूले राष्ट्रपतिको निर्णयले बजार प्रभावित हुने हुँदा आफ्नै खाताबाट व्यापार गर्नुलाई नीतिगत भ्रष्टाचार र स्वार्थको द्वन्द्वका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। तर, ट्रम्प परिवार र ह्वाइट हाउसले भने यी आरोपहरूको कडा खण्डन गरेका छन्।
ट्रम्पका छोरा एरिक ट्रम्पले उक्त सबै पूँजी 'अन्ध विश्वास' (Blind Trust) मा राखिएको दाबी गरेका छन्। यस प्रणालीमा राष्ट्रपतिले आफ्नो पैसा स्वतन्त्र प्रबन्धकलाई सुम्पिन्छन् र आफ्नो लगानी कुन कम्पनीमा भइरहेको छ भन्ने कुरामा उनी अनभिज्ञ रहन्छन्।
ह्वाइट हाउसका प्रवक्ता डेभिस इङ्गलले ट्रम्पको लगानी पूर्ण रूपमा स्वचालित र कम्प्युटर प्रणालीद्वारा सञ्चालन हुने स्पष्ट पारेका छन्। "यो प्रणालीले 'Schwab 1000' जस्ता प्रमुख बजार सूचकाङ्कहरूको नक्कल गर्छ, जसले गर्दा बजारको चाल अनुसार शेयरहरू स्वतः खरिद-बिक्री हुन्छन्," प्रवक्ता इङ्गलले भने, "यसमा राष्ट्रपति वा उनको परिवारको कुनै पनि भूमिका हुँदैन र उनीहरूले कुनै आदेश दिन पनि सक्दैनन्। सबै निर्णय बाह्य र स्वतन्त्र प्रबन्धकले गर्छन्।"
यद्यपि, यो खुलासाले अमेरिकी राजनीतिमा पारदर्शिताको बहसलाई पुनः ब्युँताइदिएको छ। आम लगानीकर्ताका लागि यो जानकारी एउटा सूचना भए तापनि राष्ट्रपतिको पोर्टफोलियो सूचकाङ्कमा आधारित र स्वचालित भएकाले यसकै आधारमा व्यक्तिगत व्यापारिक निर्णय नलिन विज्ञहरूले सुझाव दिएका छन्।
