कम्पनीको सञ्चालक समिति (बोर्ड) ले आईपीओका लागि मस्यौदा विवरणपत्र (ड्राफ्ट रेड हेरिङ प्रोस्पेक्टस) स्वीकृत गरिसकेको जानकारी अम्बानीले रिलायन्सको वार्षिक साधारण सभामा दिएका हुन्।
सञ्चालक समितिको स्वीकृतिसँगै भारतको सबैभन्दा ठूलो दूरसञ्चार सेवा प्रदायक जियोले आईपीओमार्फत करिब ४ अर्ब डलर (३.०२ अर्ब पाउण्ड) पुँजी संकलन गर्ने लक्ष्य राखेको सञ्चार माध्यमहरूले जनाएका छन्। हाल जियोका ५० करोडभन्दा बढी ग्राहक छन्।
भारतीय सेयर बजारमा विगत केही महिनादेखि देखिएको उतारचढावका बीच लगानीकर्ताहरूले नयाँ आईपीओप्रति बजारको आकर्षण कस्तो रहन्छ भन्ने बुझ्न यस सूचीकरणलाई नजिकबाट नियालिरहेका छन्।
"जियोको प्रस्तावित सूचीकरणले भारतले विश्वव्यापी स्तर, क्षमता र मूल्य मान्यता बोकेका प्रविधि कम्पनीहरू निर्माण गर्न सक्छ भन्ने कुरा संसारलाई प्रमाणित गरिदिनेछ," अम्बानीले भने।
सन् २०१६ मा स्थापना भएको जियोले अत्यन्त सस्तो मोबाइल डेटा योजनाहरू सार्वजनिक गर्दै भारतको दूरसञ्चार क्षेत्रमा क्रान्ति ल्याएको थियो। छोटो समयमै करोडौँ प्रयोगकर्ताहरू बटुलेको यस कम्पनीले त्यसयता क्लाउड कम्प्युटिङ, इन्टरप्राइज सेवा र आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) जस्ता अत्याधुनिक क्षेत्रहरूमा आफ्नो व्यवसाय विस्तार गरिसकेको छ।
गत वर्ष जियो र यसको प्रतिस्पर्धी कम्पनी भारती एयरटेलले एलन मस्कको स्पेसएक्ससँग भारतमा स्टारलिंक इन्टरनेट सेवा भित्र्याउन छुट्टाछुट्टै सम्झौता गरेका थिए।
जियोलाई सार्वजनिक गर्नेबारे वर्षौंदेखिको प्रतीक्षापछि अन्ततः यो आईपीओको घोषणा भएको हो। गत वर्ष अम्बानीले सन् २०२६ को पहिलो छ महिनाभित्रै कम्पनी सेयर बजारमा सूचीकृत हुने संकेत गरेका थिए।
दोस्रो बजार (सेकेन्डरी मार्केट) भन्दा फरक, जहाँ लगानीकर्ताहरूले पहिले नै सूचीकृत सेयरहरू खरिद-बिक्री गर्छन्, आईपीओमार्फत निजी स्वामित्वका कम्पनीहरूले पहिलो पटक सर्वसाधारण लगानीकर्ताहरूलाई सेयर बिक्री गरी सेयर बजारमा प्रवेश गर्छन्।
भारतको राष्ट्रिय स्टक एक्सचेन्ज (एनएसई) ले सेयर बजारमा प्रवेशका लागि आवश्यक कागजातहरू पेस गरेको भोलिपल्ट नै जियोको आईपीओ घोषणा गरिएको हो, जसले भारतीय पूँजी बजारमा नयाँ उत्साह थपिदिएको छ।
आईपीओको निष्कासन मूल्य र कम्पनीको कुल मूल्याङ्कनबारे आधिकारिक विवरण सार्वजनिक नभए पनि एनएसईको आईपीओले करिब ३ अर्ब डलरभन्दा बढी पुँजी संकलन गर्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
जियो र एनएसईको सूचीकरण हालका वर्षहरूमा भारतकै सबैभन्दा ठूला आईपीओहरू हुनेछन्, जसले दुई वर्षअघि सम्पन्न हुन्डाई मोटर इन्डियाको ३.३ अर्ब डलरको ऐतिहासिक सेयर बिक्रीसँग प्रतिस्पर्धा गर्नेछ।
लगानीकर्ता र विश्लेषकहरूले जियोको यस आईपीओलाई निकै चासोका साथ नियालिरहेका छन्। उनीहरूका अनुसार, यो सार्वजनिक निष्कासन सफल भएमा नयाँ कम्पनीहरूको सूचीकरणमा आएको मन्दी चिर्दै भारतीय आईपीओ बजारमा फेरि उत्साह छाउनेछ।
पछिल्ला वर्षहरूमा जियोले आफ्नो व्यावसायिक दायरालाई केवल दूरसञ्चारमा सीमित नराखी आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) र डिजिटल पूर्वाधारका क्षेत्रमा समेत तीव्र रूपमा विस्तार गरिरहेको छ।
यसै महिनाको सुरुमा प्रविधि क्षेत्रको अग्रणी कम्पनी 'मेटा' ले पश्चिमी भारतीय राज्य गुजरातमा रिलायन्सले निर्माण गरिरहेको एआई-सक्षम डेटा सेन्टरको क्षमता भाडामा लिने घोषणा गरेको थियो। उक्त डेटा सेन्टरको कुल क्षमता १६८ मेगावाट हुने बताइएको छ।
यो सम्झौता सन् २०२० मा सुरु भएको साझेदारीकै एउटा कडी हो, जब मेटाले जियो प्लेटफर्म्समा ५.७ अर्ब डलर लगानी गरेको थियो। त्यसयता दुवै कम्पनीले सहकार्यलाई थप बलियो बनाउँदै लगेका छन्। यसअन्तर्गत मेटाको खुला स्रोत (ओपन-सोर्स) एआई मोडेलहरूलाई भारतीय व्यवसाय र सफ्टवेयर विकासकर्ताहरू (डेभलपर्स) माझ अझ सहज र पहुँचयोग्य बनाउने पहलहरू समावेश छन्।
विश्वप्रसिद्ध लगानी बैंक जेफरीज (Jefferies) ले गत नोभेम्बरमा जियोको कुल बजार मूल्याङ्कन करिब १८० अर्ब डलर रहेको अनुमान गरेको थियो। यस मूल्याङ्कनसँगै जियो विश्वकै सबैभन्दा मूल्यवान दूरसञ्चार कम्पनीमध्ये एक बन्ने देखिन्छ।
यो आईपीओ रिलायन्स समूहका लागि पनि ऐतिहासिक क्षण हुनेछ। सन् २००६ मा रिलायन्स पेट्रोलियम सेयर बजारमा सूचीकृत भएयता यो रिलायन्स समूहको कुनै पनि भगिनी कम्पनीले ल्याउन लागेको पहिलो ठूलो सार्वजनिक निष्कासन हो।
