हर्मुज जलसन्धि (Strait of Hormuz) बाट हुने तेल निर्यातमा सुधार आएपछि विश्वव्यापी आपूर्ति बढ्ने अपेक्षाका बीच मूल्य ओरालो लागेको हो।
बजारको अवस्था
सोमबार बिहानको कारोबारमा ब्रेन्ट क्रुड फ्युचर्स ३४ सेन्ट (०.४७ प्रतिशत) ले घटेर प्रति ब्यारेल ७१.७८ डलर कायम भएको छ। अघिल्लो शुक्रबार यसको मूल्यमा ०.४५ प्रतिशतको बढोत्तरी देखिएको थियो। त्यस्तै, अमेरिकी वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट (WTI) कच्चा तेलको मूल्य २० सेन्ट (०.२९ प्रतिशत) ले घटेर प्रति ब्यारेल ६८.४९ डलरमा झरेको छ। अमेरिकामा स्वतन्त्रता दिवसको बिदाका कारण शुक्रबार WTI को आधिकारिक कारोबार भएको थिएन।
उत्पादन वृद्धि र भू-राजनीतिक प्रभाव
केसीएम ट्रेडका मुख्य बजार विश्लेषक टिम वाटररका अनुसार, अमेरिकी बजार खुलेसँगै लगानीकर्ताहरू यतिबेला अमेरिका र इरानबीचको सम्बन्ध कता जान्छ भन्ने पर्खाइमा छन्। हर्मुज जलसन्धि हुँदै हुने तेल ढुवानीको भविष्यले बजारलाई निकै प्रभाव पारेको छ।
ओपेक समूहले आइतबार सम्पन्न बैठकमा जुन र जुलाई महिनाको वृद्धिदरलाई निरन्तरता दिँदै अगस्टदेखि प्रतिदिन १ लाख ८८ हजार ब्यारेल थप उत्पादन गर्ने सहमति जनाएको छ। यद्यपि, विश्लेषकहरूका अनुसार यो वृद्धि धेरै हदसम्म कागजी मात्र देखिएको छ। इरानसँगको तनावका कारण साउदी अरब, कुवेत र इराक जस्ता प्रमुख उत्पादकहरूले हर्मुज जलसन्धि बन्द हुँदा पूर्ण क्षमतामा उत्पादन गर्न सकेका थिएनन्।
तथ्याङ्क र सर्वेक्षण
रोयटर्सको हालैको सर्वेक्षणले जुन महिनामा ओपेकको तेल उत्पादन अघिल्लो महिनाको तुलनामा प्रतिदिन ३३ लाख ब्यारेलले बढेर १ करोड ९४ लाख ब्यारेल पुगेको देखाएको छ। यो वृद्धि दुई दशकयताकै न्यून स्तरबाट भएको सुधार हो। संयुक्त अरब इमिरेट्स (UAE) ले गत मे १ देखि ओपेक समूह छोडिसकेको छ।
खाडी क्षेत्रका सदस्य राष्ट्रहरूले युद्धका कारण अवरुद्ध आपूर्तिलाई पुनः सुचारु गर्न थालेका छन्। तथ्याङ्कअनुसार जुन महिनामा खाडी राष्ट्रहरूको तेल निर्यात ३० लाख ब्यारेलले बढेर प्रतिदिन १ करोड ब्यारेल पुगेको छ, जुन युद्धपूर्वको तुलनामा अझै ४० प्रतिशतले कम हो।
यसैबीच, रुसले कच्चा तेल निर्यातमा नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ। युक्रेनी ड्रोन आक्रमणबाट रुसी रिफाइनरीहरूमा क्षति पुगेपछि मस्कोले कच्चा तेल निर्यात बढाउन बाध्य भएको छ। जुन र जुलाई महिनामा रुसका पश्चिमी बन्दरगाहहरूबाट हुने ढुवानीले उच्च विन्दु छोएको उद्योग स्रोतहरूले जनाएका छन्।
