मार्जिन कारोबार विस्तारमा नासा सेक्युरिटिजको ठूलो छलाङ: ३ अर्ब रुपैयाँ ऋण लिने प्रक्रिया सुरु, 'ए' ग्रेडको रेटिङ प्राप्त

Jul 02, 2026 03:16 PM Merolagani



नेपालको धितोपत्र दोस्रो बजारमा अग्रणी स्थान ओगट्न सफल नासा सेक्युरिटिज कम्पनी लिमिटेड (ब्रोकर नं. ५८) ले आफ्नो व्यवसाय विस्तारका लागि आक्रामक रणनीति अख्तियार गरेको छ। 

विशेषगरी ग्राहकहरूलाई प्रदान गरिने मार्जिन ट्रेडिङ सुविधा लाई व्यापक बनाउन कम्पनीले ३ अर्ब रुपैयाँ बराबरको बैंक ऋण तथा वित्तीय सुविधा लिने प्रक्रिया अघि बढाएको छ। नेपाल धितोपत्र बोर्ड (सेबोन) ले 'मार्जिन कारोबार सुविधा सम्बन्धी निर्देशिका, २०८२' जारी गरेसँगै ब्रोकर कम्पनीहरूले आफ्नै स्रोत वा बैंकबाट ऋण लिएर लगानीकर्तालाई शेयर खरिदका लागि कर्जा उपलब्ध गराउने बाटो खुलेको छ। यसै अवसरलाई सदुपयोग गर्दै नासा सेक्युरिटिजले बजारमा आफ्नो हिस्सा अझ बलियो बनाउन ठूलो मात्रामा पूँजी परिचालन गर्न लागेको हो।

अर्बको ऋण प्याकेज र त्यसको वर्गीकरण
केयर रेटिङ्स नेपाल लिमिटेडक रिपोर्टअनुसार नासाले लिन लागेको कुल ३ अर्ब रुपैयाँको सुविधाहरूलाई विभिन्न शीर्षकमा वर्गीकरण गरिएको छ। कम्पनीले दीर्घकालीन पूर्वाधार विकासका लागि एक करोड १० लाख  रुपैयाँ 'टर्म लोन' लिनेछ भने चालू पूँजी र दैनिक कार्य सञ्चालनका लागि ६५ करोड ९० लाख रुपैयाँ बराबरको नगद ऋण (Fund Based Limit) उपयोग गर्नेछ।

कम्पनीको योजनाको सबैभन्दा ठूलो हिस्सा प्रस्तावित अल्पकालीन ऋण (Proposed Short Term Facility) मा रहेको छ। जसको सीमा १ अर्ब ९२ करोड ९० लाख रुपैयाँ तोकिएको छ। यो रकम मुख्यतया शेयर बजारका लगानीकर्ताहरूलाई मार्जिन कर्जा उपलब्ध गराउनका लागि प्रयोग गरिने कम्पनीले जनाएको छ। यसबाहेक, नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) र सिडिएस एण्ड क्लियरिङमा कारोबार राफसाफका लागि आवश्यक पर्ने ४० करोड १० लाख रुपैयाँ बराबरको बैंक ग्यारेन्टी (Non-fund based) सुविधा पनि यसै प्याकेजभित्र समेटिएको छ।

बलियो रेटिङले बढायो विश्वास
ठूलो मात्रामा ऋण लिन लागेको नासा सेक्युरिटिजलाई केयर रेटिङ्स नेपालले सकारात्मक रेटिङ प्रदान गरेको छ। केयर रेटिङ्सले कम्पनीको दीर्घकालीन बैंक सुविधाहरूका लागि 'CARE-NP A-' (Single A Minus) र अल्पकालीन सुविधाहरूका लागि 'CARE-NP A2+' रेटिङ प्रदान गरेको हो। 'A' ग्रेडको रेटिङ प्राप्त गर्नुको अर्थ कम्पनीसँग आफ्नो वित्तीय दायित्वहरू समयमै पूरा गर्ने पर्याप्त क्षमता छ र यसमा कर्जा जोखिम न्यून छ भन्ने बुझिन्छ।

यो रेटिङले नासा सेक्युरिटिजको वित्तीय स्वास्थ्य र व्यवस्थापकीय कुशलतालाई पुष्टि गरेको छ। जसले गर्दा बैंकहरूबाट सस्तो ब्याजदरमा ऋण प्राप्त गर्न कम्पनीलाई सहज हुने देखिएको छ।

दुई दशकको अनुभव र बजारमा प्रभुत्व
सन् २००७ मा स्थापना भएको नासा सेक्युरिटिजको सञ्चालन इतिहास दुई दशक लामो छ। अनुभवी प्रवर्द्धक र व्यावसायिक टिमका कारण यो कम्पनीले नेप्सेको कुल कारोबारमा करिब ६.५० प्रतिशत हिस्सा ओगटेर बजारमा आफ्नो वर्चस्व कायम राख्न सफल भएको छ। कम्पनीका अध्यक्ष मदन पौड्याल र मुख्य प्रवर्द्धक सन्दीप जलानसँग पुँजी बजारको दुई दशक लामो अनुभव छ।

कम्पनीले काठमाडौँ बाहिर वीरगन्ज, पोखरा र जनकपुरमा रहेका शाखाहरूमार्फत पनि सेवा दिइरहेको छ। रिटेल लगानीकर्तादेखि संस्थागत र उच्च नेटवर्थ भएका लगानीकर्ताहरूसम्म यसको पहुँच फैलिएको छ।

मार्जिन कारोबार विस्तारको उद्देश्य
नेपालको पुँजी बजार अहिले रुपान्तरणको चरणमा छ। सरकार र नियामक निकायले सर्ट-सेलिङ (Short-selling), इन्ट्रा-डे ट्रेडिङ (Intraday trading) र गैर-आवासीय नेपाली (NRN) लाई बजारमा प्रवेश दिने तयारी गरिरहेका छन्। यस्तो अवस्थामा लगानीकर्ताहरूलाई पर्याप्त तरलता र कर्जा सुविधा उपलब्ध गराउनु ब्रोकर कम्पनीहरूको मुख्य जिम्मेवारी बनेको छ।

नासा सेक्युरिटिजले मार्जिन ट्रेडिङका लागि छुट्याएको करिब २ अर्ब रुपैयाँले दोस्रो बजारको कारोबार रकम (Turnover) बढाउन ठूलो मद्दत पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। लगानीकर्ताहरूले आफूसँग भएको शेयर धितो राखेर वा निश्चित प्रतिशत मार्जिन राखेर थप सेयर किन्न पाउने भएकाले बजारमा 'बाइङ प्रेसर' (Buying Pressure) बढ्न सक्छ।

चुनौती र जोखिम
३ अर्बको वित्तीय भार बोक्नु नासाका लागि अवसरसँगै चुनौती पनि हो। शेयर बजार आफैँमा अस्थिर हुने भएकाले बजारमा आउने ठूलो गिरावटले मार्जिन कर्जाको सुरक्षामा जोखिम पैदा गर्न सक्छ। त्यस्तै, नियामक निकायले समय-समयमा परिवर्तन गर्ने नीतिहरू र बैंकहरूको ब्याजदरमा हुने घटबढले कम्पनीको नाफामा असर पार्न सक्छ।

तर, कम्पनीले विकास गरेको अत्याधुनिक 'इन-हाउस' डिजिटल प्रणाली र बलियो जोखिम व्यवस्थापन संयन्त्रका कारण यी चुनौतीहरूलाई सामना गर्न सकिने केयर रेटिङ्सको विश्लेषण छ। कम्पनीले ग्राहकहरूको विवरण (KYC), सम्पत्ति शुद्धीकरण (AML) र मार्जिन सीमाहरूको निगरानीका लागि स्वचालित सफ्टवेयर प्रयोग गर्दै आएको छ।

मार्जिन कारोबार विस्तारका लागि नासा सेक्युरिटिजले चालेको यो ३ अर्बको वित्तीय कदमले नेपाली पूँजी बजारमा नयाँ तरंग ल्याएको छ। यसले ब्रोकर कम्पनीहरू अब केवल 'एजेन्ट' मात्र नभई 'वित्तीय सहजकर्ता' का रूपमा पनि अगाडि बढ्न खोजेको सन्देश दिएको छ। यदि यो ऋणको सही परिचालन भई लगानीकर्ताहरूले सहज रूपमा मार्जिन सुविधा पाएमा, यसले नेपालको शेयर बजारलाई अझ बढी परिपक्व र तरल बनाउने निश्चित छ। लगानीकर्ताहरूका लागि पनि एउटै छानामुनि शेयर कारोबार र कर्जा सुविधा पाउनु एक ठूलो राहतको विषय हुनेछ।




के सरकारले शेयर कारोबारमा ट्रान्जेक्सन ट्याक्स लगाउन लागेको हो ?

Jun 28, 2026 05:08 PM

सुवास निरौला 

पछिल्लो समय सामाजिक सञ्जालमा शेयर बजारका विश्लेषक तथा लगानीकर्ता विष्णुप्रसाद बस्यालले फेसबुकमा लेखेको एउटा स्टाटसले शेयर बजारका आम लगानीकर्तामा ठूलो भ्रम र अन्योल सिर्जना गरिदिएको छ।