ओसमन्ड चिया(बीबीसी)
क्यानडाले अमेरिकी वस्तुहरूमा प्रतिशोधात्मक भन्सार महसुल लगाएपछि अमेरिकाले क्यानडाबाट आयात हुने मदिरा, दुग्धजन्य पदार्थ, गैर-अल्कोहलयुक्त बियर र मोटरसाइकललगायतका विभिन्न उत्पादनमा प्रतिबन्ध लगाएको छ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले जारी गरेको कार्यकारी आदेशमार्फत क्यानडाले अमेरिकी उत्पादनमाथि "भेदभाव" गरेको आरोप लगाउँदै आगामी सेप्टेम्बर २९ देखि लागू हुने गरी नयाँ आयात प्रतिबन्धहरूको घोषणा गरेका हुन्।

यसअघि एक भिडियो सम्बोधनमा क्यानडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीले आफ्नो सबैभन्दा ठूलो व्यापारिक साझेदार अमेरिकासँगको निर्भरता घटाउँदा आर्थिक मूल्य चुकाउनुपर्ने भए पनि राष्ट्रिय हितका लागि पछि नहट्ने बताएका थिए।

चुलिँदो व्यापार युद्ध

अमेरिका र क्यानडा ऐतिहासिक रूपमा घनिष्ठ मित्र तथा प्रमुख व्यापारिक साझेदार हुन्। क्यानडाको कुल निर्यातको दुई तिहाइभन्दा बढी हिस्सा अमेरिका जाने गर्छ भने मेक्सिकोपछि क्यानडा अमेरिकाको दोस्रो ठूलो व्यापारिक साझेदार हो।

तर, गत अगस्टको अन्त्यमा दुई देशबीचको व्यापार वार्ता विफल भएपछि ह्वाइट हाउसले करिब २० अर्ब डलर बराबरका क्यानेडियाली सामानमा ५० प्रतिशत भन्सार महसुल लगाएको थियो। त्यसको जवाफमा क्यानडाले पनि अमेरिकी स्टिल, कपडा र फर्निचरलगायतका उत्पादनमा ‘डलरको बदला डलर’ बराबरको प्रतिशोधात्मक कर लगाएको थियो। मंगलबार मध्यरातदेखि क्यानडाको कर लागू भएलगत्तै अमेरिकाले थप प्रतिबन्ध घोषणा गरेको हो।

राष्ट्रपति ट्रम्पले क्यानेडियाली विमान निर्माता कम्पनी 'बम्बार्डियर'लाई समेत चेतावनी दिँदै अमेरिकामा उत्पादन केन्द्र नसारे अमेरिकी बजारमा बिक्री गर्न नदिने बताएका छन्।

कुन-कुन वस्तुमा प्रतिबन्ध र कर वृद्धि?

पूर्ण प्रतिबन्ध लगाइएका उत्पादनहरू:

• मोही (Whey) लगायतका दुग्धजन्य उत्पादनहरू

• उखुको गुँड (सक्खर)

• मादक पदार्थरहित (Non-alcoholic) बियर

• वाइन, रम, भोड्का र माल्ट बियर

• मोपेडसहितका मोटरसाइकलहरू

थप उच्च भन्सार शुल्क लगाइएका उत्पादनहरू:

• विभिन्न प्रकारका चिज

• काँचो छाला र छालाजन्य वस्तु

• कागज, फर्निचर र गद्दाहरू (Mattresses)

• आल्मुनियम र फलामसहितका धातुहरू

• मोटरबोट, गल्फ कार्ट, माछा मार्ने सामग्री र विद्युतीय स्विचबोर्डहरू

वार्ताको अन्योल र कूटनीतिक तनाव
हिनरिक फाउन्डेसनकी व्यापार विज्ञ डेबोरा एल्म्सका अनुसार, प्रारम्भिक रूपमा करिब १ अर्ब डलर बराबरको व्यापार प्रभावित हुने देखिए पनि अमेरिकी बजारमा निर्भर क्यानेडियाली व्यवसायीहरूमा यसको प्रत्यक्ष असर पर्नेछ। उनले दुवै देशका नेतृत्वले प्रयोग गरेको कठोर भाषाले तत्काल वार्ताको सम्भावनालाई कठिन बनाएको टिप्पणी गरेकी छन्।

क्यानडाका प्रधानमन्त्री कार्नीले आफ्नो कदमको बचाउ गर्दै भनेका छन्, "कारबाही गर्दा सधैं लागत त लाग्छ नै, तर केही नगरी चुपचाप बस्दा देशले चुकाउनुपर्ने मूल्य त्योभन्दा निकै बढी हुन्छ।"

पछिल्लो समय अमेरिका र क्यानडाबीचको तनाव व्यापारमा मात्र सीमित नरही कूटनीतिक रूपमा समेत चुलिएको छ। अगस्ट महिनामा राष्ट्रपति ट्रम्पले सीमाक्षेत्रमा रहेको ओन्टारियो ताल (Lake Ontario) को नाम बदलेर ‘लेक अमेरिका’ राख्ने आदेश दिएपछि क्यानडाभर यसको तीव्र विरोध भएको थियो।